ดีวันดีคืน

บล็อกTPBS/LDI ประจำวันจันทร์ที่ ๑๔ พฤษภาคม ๒๕๕๕

เมื่อคราวที่พวกเราไปเยี่ยมศูนย์ข่าวภูมิภาครอบล่าสุด ผมและกรรมการนโยบายได้รับปากเพื่อนพนักงานว่าจะกลับมาหาทางพัฒนาปรับปรุงสถานที่ทำงานและเครื่องไม้เครื่องมือการทำงานทั้ง ๓ ศูนย์ไปพร้อมๆ กันโดยไม่ต้องรอคิว 

ที่เป็นอย่างนั้นก็เพราะว่าไปเห็นสภาพอาคารที่ทำงานที่ดัดแปลงมาจากสถานีทวนสัญญาณและเอาทีมข่าวภูมิภาคกับทีมวิศวกรรมทั้งหมดมาอยู่รวมกันแบบยัดทะนาน ภารกิจก็เพิ่มขึ้นทุกวัน ทั้งด้านการผลิตรายการจอภูมิภาคและด้านงานเครือข่าย รวมทั้งได้ทราบจากพนักงานว่าฝ่ายบริหารมีแผนที่จะปรับปรุงศูนย์ภาคใต้ก่อนเพียงแห่งเดียวในปีนี้เพราะงบประมาณมีจำกัด

เราได้หยิบยกเรื่องนี้ขึ้นมาหารือกันอย่างจริงจังหลายครั้งระหว่างฝ่ายนโยบายและฝ่ายบริหาร โชคดีที่มีเงินเหลือมาจากงบประมาณปีที่แล้วจำนวนหนึ่งที่มากพอ ในที่สุดจึงได้ข้อสรุปว่าเราจะใช้งบประมาณที่เหลือส่วนหนึ่งจำนวน ๑๕๐ ล้านบาทเพื่อการนี้ โดยจะมุ่งยกระดับจากศูนย์ข่าวภูมิภาคขึ้นเป็นสถานีไทยพีบีเอสภูมิภาคที่เต็มรูปแบบ  ฝ่ายบริหารจะตั้งทีมเฉพาะกิจขึ้นมาเพื่อจัดทำแผนดำเนินการ โรดแม็ปและแบบแปลนรายละเอียด ทั้งด้านกายภาพ ฟังก์ชั่น โครงสร้าง กรอบอัตรากำลัง ฯลฯ ให้แล้วเสร็จใน ๓ เดือน และเริ่มกระบวนการปรับปรุงให้ได้ทั้ง ๓ แห่งก่อนสิ้นปีนี้

เมื่อสัปดาห์ก่อน ผอ.เทพชัยได้จัดงานเลี้ยงขอบคุณและแสดงความยินดีกับพนักงานและผู้ผลิตอิสระของเราที่มีผลงานได้รับรางวัลเกียรติยศในระดับชาติในรอบปีที่ผ่านมา พวกเรากรรมการนโยบายหลายท่านก็ไปร่วมแสดงความชื่นชมยินดีด้วย เป็นภาพที่อบอุ่นและรู้สึกว่าเป็นครอบครัวเดียวกัน

ในเรื่องนี้ ผมลองให้คุณหน่อย เจ้าหน้าที่ช่วยราชการที่มาช่วยงานประธานกรรมการนโยบาย ทำการประมวลข้อมูลรายละเอียดเกี่ยวกับผลงานในรอบปี ๒๕๕๔ ที่ได้รับรางวัลทั้งหมด เผื่อจะเอาไว้ใช้ประกอบในการชี้แจงต่อรัฐสภาและสาธารณชนต่อไป ในเบื้องต้นจนถึงสิ้นเดือนเมษายน เราได้รับรางวัลแล้วรวมทั้งสิ้น ๕๖ รางวัลจาก ๒๕ สถาบันครับ  นี่ต้องยอมรับว่าเป็นจำนวนที่มากจริงๆ คือคิดเป็นเฉลี่ย ๑.๐๗ รางวัล/๑สัปดาห์ของการออกอากาศทีเดียว ตัวชี้วัดนี้ถือเป็นตัวชี้วัดเชิงคุณภาพตัวหนึ่งได้ด้วย  ในจำนวนนี้เป็นรางวัลสำหรับสถานี ๑๔   สำหรับรายการ ๓๔  และสำหรับบุคคล ๘ รางวัลครับ

"การเจรจา" กับ "การสร้างสันติภาพ"

          ที่แคว้นไอร์แลนด์เหนือของประเทศอังกฤษ แม้การหยุดยิงได้เกิดขึ้นแล้วตั้งแต่ปีค.ศ.๑๙๙๘ เมื่อกลุ่มผู้ถืออาวุธทุกฝ่ายยอมรับข้อตกลงที่เรียกว่ากู๊ดฟรายเดย์อะกรีเม้นท์ ทั้งฝ่ายไออาร์เอที่ต้องการแยกดินแดน ฝ่ายยูเนียนนิสต์ที่ต้องการอยู่กับอังกฤษ และฝ่ายรัฐบาลและกองทัพอังกฤษเอง ทุกวันนี้ผ่านมาได้ ๑๔ ปีแล้ว บรรยากาศโดยทั่วไปบ้านเมืองมีความสงบเรียบร้อย แต่ภายในจิตใจส่วนลึกของหลายฝ่ายยังคงมีรอยคับแค้นขมขื่นแฝงฝังอยู่หนาแน่น รวมทั้งความศรัทธามุ่งมั่นที่จะแยกดินแดนออกไปด้วยยุทธวิธีใหม่

          เมื่อได้พบกับประธานและผู้นำที่บอกว่ายังคงมีความสัมพันธ์กับกลุ่มอดีตไออาร์เอและนักโทษการเมืองอยู่อีก๑๔เครือข่าย พวกเขาพูดอย่างตรงไปตรงมาว่ายังดำรงจุดมุ่งหมายเดิมไม่เปลี่ยนแปลง เขาพาเราไปดูห้องแคบๆที่เคยใช้ขังนักโทษการเมืองหญิงในตัวตึกซึ่งถูกดัดแปลงมาเป็นพิพิธภัณฑ์และสำนักงานประสานเครือข่ายของพวกเขา ในชุมชนเองก็ยังมีร่องรอยความรุนแรงจารึกและตอกย้ำความเจ็บปวดไว้มากมายในรูปของอนุสรณ์สถานเล็กๆ แต่ก็มีสัญญาณของความพยายามประสานรอยร้าวเพื่อการอยู่ร่วมและก้าวเดินไปด้วยกันอยู่ทั่วไปด้วย

          หมายความว่าภายหลังการหยุดยิงนั้น ยังมีภารกิจในการสร้างสันติภาพรออยู่ในขนาดที่มหึมามาก  กระบวนการสร้างสันติภาพ (Peace Building) เป็นงานระยะยาวที่ต้องการการทำงานอย่างต่อเนื่อง ต้องใช้ความอดทน และใช้องค์ความรู้ ตลอดจนต้องการผู้ทำงานที่มีทักษะประสบการณ์ที่เหมาะสมอีกด้วย เพราะสันติภาพที่ยั่งยืนต้องเกิดจากภายในจิตใจของผู้คนและชุมชนที่รากหญ้าหรือฐานล่างของสังคมทั้งระบบ  จึงเป็นเรื่องที่น่าศึกษาและน่าชื่นชมมากที่สังคมชาวไอร์แลนด์เหนือและคนอังกฤษกำลังพยายามเปลี่ยนผ่านตนเองจากภาวะสงครามกลางเมืองในอดีตสู่การมีสันติภาพที่มั่นคงขึ้นเรื่อยๆโดยงานเหล่านี้มีภาคประชาสังคมเป็นตัวขับเคลื่อนหลัก

เจนเนอเรชั่นที่สูญหายในชายแดนใต้
พลเดช ปิ่นประทีป *เขียนให้โพสต์ทูเดย์ พุธที่๒ เมษายน ๒๕๕๕

     ช่วงสุดสัปดาห์ผ่านมา ผมมีโอกาสได้ลงไปสังเกตุการณ์เวทีประชุมเชิงปฏิบัติการแลกเปลี่ยนบทเรียนการทำงานแก้ปัญหายาเสพติดระหว่างชุมชนจากสี่จังหวัดชายแดนภาคใต้ ซึ่งทาง กอ.รมน. และ ป.ป.ส. ดำเนินการอยู่ ภายใต้ชื่อโครงการญาลันนันบารู โครงการมัสยิดสานใจ โครงการวัดสานใจ และโครงการกองทุนแม่ของแผ่นดิน
     ในเวทีประกอบด้วยผู้นำชาวบ้านที่เรียกว่าสี่เสาหลักในภาษาของทางราชการ นักพัฒนาเอกชนรุ่นใหม่ที่เป็นลูกจ้างโครงการ นักพัฒนาภาครัฐในสายงานของกอ.รมน. และผู้บริหารจากสองหน่วยงานเจ้าภาพ รวม ๗๐ คน ผมได้เห็นความพยายามของภาครัฐส่วนหนึ่งที่เข้าไปช่วยแก้ปัญหาให้ชาวบ้านอย่างมุ่งมั่นตั้งใจภายใต้ภาวะการทำงานที่เต็มไปด้วยข้อจำกัด เห็นความตื่นตัวของผู้นำชาวบ้านกลุ่มนี้ และได้รับทราบสถานการณ์ปัญหาเยาวชนและยาเสพติดที่กว้างขวางและรุนแรงมาก
     เมื่อมีปัญหายาเสพติดที่วิกฤติมากในชุมชนท้องถิ่น หน่วยงานผู้รับผิดชอบได้เป็นฝ่ายริเริ่มก่อนโดยมีเจตนาที่จะเข้าไปช่วยเหลือ จึงคิดวิธีการและกำหนดรูปแบบที่สำเร็จรูปไปจากส่วนกลาง จัดทำเป็นโครงการที่มีงบประมาณและหน่วยปฏิบัติรองรับอย่างชัดเจนตามระบบราชการ งานนี้เขาต้องอาศัยทีมนักพัฒนาของทหารลงไปทำเพราะเหตุการณ์ความไม่สงบรุนแรงมากจนนักพัฒนาที่เป็นข้าราชการพลเรือนไม่มีใครเข้าพื้นที่กันแล้ว แม้เป็นข้าราชการประจำพื้นที่นั้นเอง
     การทำงานของนักพัฒนาจากภายนอกที่เข้าไปนั้นมีปัญหาอุปสรรคมาก ทั้งภาษาในการสื่อสาร วัฒนธรรมวิถีชีวิต และความปลอดภัยในการเดินทางไปหากัน ชาวบ้านและผู้นำชุมชนที่นั่นเขาละหมาดกันวันละ ๕ เวลา นอกนั้นก็ไปกรีดยาง-ทำสวน ทำให้เวลาที่จะทำกิจกรรมรวมกลุ่มแทบไม่มีช่องให้เลย ยกเว้นตอนกลางคืนซึ่งก็มีอันตรายเพิ่มขึ้น การทำงานของหน่วยพัฒนาเหล่านี้ต้องใช้วิธีโฉบเข้าไปและค้นหาผู้นำการเปลี่ยนแปลงของชุมชนท้องถิ่นตัวจริงให้พบจึงจะทำงานได้ผลและประสบความสำเร็จที่ยั่งยืน ซึ่งพวกเขาก็ทำได้ดีในระดับหนึ่งแล้วในกรอบแบบภาครัฐ

แผนแม่บท กสทช.

          ผมได้ทราบเรื่องความก้าวหน้าของแผนแม่บทการจัดสรรคลื่นความถี่ ที่เป็นภารกิจสำคัญเร่งด่วนที่ต้องรีบทำอย่างแรกๆของกสทช.จากข่าวทางสื่อมวลชน จับใจความได้เพียงว่าจะจัดสรรคลื่นวิทยุให้เป็นไปตามเจตนารมณ์ของกฎหมายภายในเวลา ๕ ปี ส่วนคลื่นโทรทัศน์ใน ๑๐ ปีและคลื่นโทรคมนาคมใน ๑๕ ปี

          ที่ประชุมกรรมการนโยบายมีความสนใจติดตามเรื่องนี้มานาน เพราะไทยพีบีเอสของเราก็รอคอยการจัดสรรคลื่นวิทยุมาถึง ๔ ปีแล้ว คุณเทพชัยและคุณวสันต์เคยมารายงานให้ทราบอยู่เป็นระยะ จึงวางใจว่ามีการเกาะติดแบบไม่คลาดสายตา อีกด้านหนึ่งก็เชื่อมั่นว่ากรรมการกสทช.แต่ละท่านที่ผ่านกระบวนการสรรหามาอย่างเข้มข้นและทรงเกียรติ จะทำงานอย่างมีอุดมการณ์อุดมคติเพื่อประโยชน์สุขของสาธารณะส่วนรวม

          ดังนั้น ทีแรกเมื่อทราบสูตร ๕ ปี ๑๐ปี และ ๑๕ ปีจึงไม่เอะใจว่าจะมีนัยอะไรซ่อนอยู่ ยิ่งเราเองมีพรบ.รับรองไว้อย่างชัดเจนว่าต้องทำวิทยุด้วย กรรมการกสทช.ท่านก็เคยสื่อสารมาหลายครั้งว่าเขาจะต้องจัดหาคลื่นวิทยุให้ ส.ส.ท.ก่อนเพื่อน เพราะกฎหมายกำหนดไว้ ดูอย่างการออกใบอนุญาตโทรทัศน์เขาก็ออกให้เราเป็นทะเบียนเลขที่ ๑ เลย

บัญชีชีวิต  บันทึกต้นทุนและกำไรในรอบ 60 ปี เอนก นาคะบุตร 

“...งานของคุณเอนกจึงอยู่ตรงหัวใจของการพัฒนาประเทศ นั่นคือสร้างความเข้มแข็งของชุมชน  สร้างความเข้มแข็งของสังคม  คุณเอนกได้หว่านเมล็ดพันธุ์แห่งความคิด และเมล็ดพันธุ์แห่งคนที่ทำงานเพื่อความเข้มแข็งของชุมชนไปทั่วประเทศ  ด้วยกาลเวลา เมล็ดพันธุ์เหล่านี้จะแตกดอกออกผลเพื่อรักษาแผ่นดินไทยให้ร่มเย็น...”

ศ.นพ.ประเวศ  วะสี

          หนังสือที่บันทึกไว้อย่างครบเครื่องชีวิตของนักพัฒนาแนวหน้านามว่า “เอนก นาคุบุตร”  บุคคลอันเป็นต้นแบบและสร้างแรงบันดาลใจให้กับใคร ๆ  หลายคน  จาก 7 บท รวม 166 หน้า   สัมภาษณ์และเรียบเรียงโดย วีระ นิจไตรรัตน์, ธรรมรัตน์  เสาวคนธ์ และสกุณา ฉันทดิลก สลับกับภาพการ์ตูนเก๋ๆ  ฝีมือการวาดของคุณเด่นชัย  ธรรมฐิติพงศ์    ในราคาสบายกระเป๋าเพียง 100 บาทเท่านั้น  ไม่อยากให้พลาดหนังสือเล่มนี้จริง ๆ 

สนใจติดต่อ คุณปิยภัทร์  (จิ๊บ) โทร 0-2690-0145